Ung thư trực tràng: Nguyên nhân, triệu chứng và điều trị bệnh

0
61
Ung thư trực tràng
Ung thư trực tràng

Mục lục

Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới – WHO: mỗi năm có khoảng 700,000 người tử vong do ung thư đại trực tràng trên toàn cầu (WHO), khoảng 1.8 triệu số ca mắc ung thư đại trực tràng được ghi nhận. Năm 2018, tại Mỹ, ước tính 134,000 người ghi nhận mắc ung thư đại trực tràng, con số này ở Việt Nam là khoảng 8000 người.

Ung thư trực tràng là gì?

  • Ung thư đại trực tràng là một bệnh ác tính không lây. Người bệnh mắc ung thư đại trực tràng khi các tế bào dị thường phát triển ở niêm mạc của ruột già (đại tràng) hoặc đoạn ruột thẳng cuối của ống tiêu hóa (trực tràng).
  • Ung thư đại trực tràng thường khởi phát từ polyp – 1 loại u tăng trưởng lành tính bên trong ruột. Polyp được hình thành khi có vấn đề bất thường với các tế bào, phát triển ở các niêm mạc đại tràng. Hầu hết các polyp là lành tính, nhưng một số có thể biến thành ác tính nên cần loại bỏ chúng sớm để ngăn chặn căn bệnh này.

Dấu hiệu, triệu chứng ung thư trực tràng

8 dấu hiệu ung thư trực tràng giai đoạn đầu

  • Đau bụng
  • Thay đổi thói quen đi cầu (đau bụng sau ăn, phân lỏng, táo bón)
  • Thiếu máu
  • Sụt cân
  • Khối u vùng bụng
  • Phân mỏng dẹp
  • Phân có máu
  • Chướng bụng

3 triệu chứng ung thư trực tràng giai đoạn cuối

  • Sờ thấy u
  • Dấu hiệu tắc ruột
  • Dấu hiệu di căn
Dấu hiệu ung thư trực tràng
Dấu hiệu ung thư trực tràng

Chẩn đoán ung thư trực tràng

Theo khuyến cáo từ các tổ chức y tế trên thế giới thì để phát hiện và chẩn đoán sớm ung thư đại trực tràng như sau:

  • Người từ 50 tuổi trở lên: nội soi đại tràng mỗi 5 năm
  • Tìm máu ẩn trong phân hàng năm
  • Nếu trong gia đình có người thân bị polyp đại tràng thì nên nội soi dại tràng sớm hơn từ 40 tuổi
  • Khi phát hiện polyp và cắt polyp tùy theo mức độ nên tầm soát định kỳ từ 6 tháng đến 1-2 năm một lần

Các giai đoạn ung thư trực tràng

Ung thư trực tràng được chia làm 4 giai đoạn:

  • Giai đoạn 1: Ung thư còn khu trú ở lòng đại tràng hoặc trực tràng
  • Giai đoạn 2: Ung thư đã lan đến lớp cơ của thành đại tràng hoặc trực tràng
  • Giai đoạn 3: Ung thư đã lan đến một hoặc nhiều hạch lymphô tại chỗ
  • Giai đoạn 4: Ung thư đã lan đến các cơ quan bộ phận khác của cơ thể, như gan, phổi hoặc xương.
Các giai đoạn ung thư trực tràng
Các giai đoạn ung thư trực tràng

Điều trị ung thư trực tràng

Điều trị ung thư trực tràng bằng thuốc nam

Bệnh ung thư đại tràng khó có thể chữa khỏi bằng thuốc nam, tuy nhiên, chúng có thể hỗ trợ nâng cao hiệu quả điều trị bệnh đáng kể. Trong dân gian, 2 vị thuốc chữa ung thư đại tràng có tiếng là: Bán chi liên và Bạch hoa xà thiệt thảo.

Bán chi liên:

  • Theo Đông y, Bán chi liên có vị đắng, tính mát, có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, lợi tiểu, tiêu sưng, giảm đau, chống khối u sinh tân. Vị thuốc này thường được sử dụng trong trường hợp: viêm ruột thừa, viêm gan, xơ gan cổ trướng, khối u tân sinh…
  • Cách dùng: Chuẩn bị 20g Bán chi liên, sắc với 300ml cho tới khi còn 150ml. Chia thuốc thành 2 phần, uống trong ngày.

Bạch hoa xà thiệt thảo:

  • Theo Đông y, Bạch hoa xà thiệt thảo có vị ngọt, hơi đắng, tính mát, không độc. Vị thuốc này có tác dụng kháng khuẩn, tiêu viêm, nâng cao sức đề kháng cơ thể, tăng khả năng thực bào, ức chế sự phân chia tế bào ung thư.
  • Cách dùng: Sử dụng 200g Bạch hoa xà thiệt thảo tươi sắc với nước uống. Hoặc có thể kết hợp Bán chi liên và Bạch hoa xà thiệt thảo mỗi vị 40g sắc thuốc uống, điều trị ung thư dạ dày, đại tràng khá tốt.

Điều trị ung thư trực tràng bằng phương pháp y học

Phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, dùng thuốc… là những cách chữa ung thư đại tràng phổ biến trong Tây y. Các phương pháp này được chỉ định tùy thuộc vào từng giai đoạn của bệnh cũng như tình trạng sức khỏe của bệnh nhân.

Phẫu thuật

  • Nếu ung thư đại tràng được phát hiện ở giai đoạn đầu, bác sĩ sẽ chỉ định cắt bỏ tế bào ung thư trong quá trình nội soi đại tràng. Trong trường hợp bị ung thư khu trú thì có thể được chỉ định phẫu thuật cắt bỏ với biên độ thích hợp. Phương pháp này có thể thực hiện bằng hình thức mổ nội soi hoặc mở bụng. Đại tràng lúc này sẽ được nối lại hoặc có một thông ruột kết (thiết bị nối ra ngoài).
  • Nếu phát hiện có một vài di căn trong gan, phổi có thể thực hiện phẫu thuật gỡ bỏ. Trong một số trường hợp, hóa trị liệu được sử dụng trước lúc phẫu thuật nhằm thu nhỏ vùng ung thư khi loại bỏ chúng.
Phẫu thuật ung thư trực tràng
Phẫu thuật ung thư trực tràng

Hóa trị

  • Hóa trị tức là dùng thuốc bằng đường tiêm truyền hoặc uống để tiêu diệt tế bào ung thư. Thuốc này khi vào máu sẽ đi khắp cơ thể, có lợi cho trường hợp bệnh đã phát triển mạnh.
  • Nhược điểm của phương pháp này là hóa chất diệt tế bào ung thư, đồng thời làm tổn hại đến các tế bào bình thường, gây ra tác dụng phụ ngoài ý muốn như: tiêu chảy, buồn nôn, chán ăn, rụng tóc, đau họng, dễ nhiễm trùng, cơ thể mệt mỏi…

Xạ trị

  • Xạ trị là dùng tia có năng lượng cao để tiêu diệt hoặc làm teo tế bào ung thư. Phương pháp này có thể thực hiện sau mổ nhằm tiêu diệt số tế bào ung thư còn sót lại mà mắt bình thường không nhìn thấy được trong lúc mổ. Nếu khối u quá lớn hoặc nằm ở vị trí khó mổ thì có thể xạ trị trước để khối u teo lại rồi phẫu thuật.
  • Thực hiện xạ trị chữa ung thư sẽ gây ra tác dụng phụ như: buồn nôn, tiêu chảy, da bị kích ứng… Ở nam giới có thể gặp phải tình trạng liệt dương. Thông thường, biến chứng này chỉ thoáng qua, sau khi dừng xạ trị sẽ khỏi.
  • Sự kết hợp giữa xạ trị và hóa trị sẽ giúp bệnh nhân bị ung thư đại tràng nhanh lành hơn.

Điều trị ung thư trực tràng bằng thuốc đặc trị

Thuốc hóa trị

Một số loại thuốc chữa ung thư đại trực tràng phổ biến người bệnh có thể được bác sĩ chỉ định trong hóa trị ung thư đại tràng hay ung thư trực tràng như:

  • Leucovorin hay còn gọi là folinat calci
  • 5 – flourouracil
  • Irinotecan
  • Oxaliplatin
  • Bevacizumab
  • Cetuximab

Thuốc nhắm mục tiêu hình thành mạch máu (VEGF):

  • Bevacizumab (Avastin)
  • Ramucirumab (Cyramza)
  • Ziv-aflibercept (Zaltrap)

Thuốc nhắm vào tế bào đích với EGFR

  • Cetuximab (Erbitux)
  • Panitumumab (Vectibix)

Thuốc điều trị nhắm mục tiêu khác:

  • Regorafenib (Stivarga)

Thuốc ức chế PD-1:

  • Pembrolizumab (Keytruda) và nivolumab (Opdivo)

Thuốc ức chế CTLA-4:

  • Ipilimumab (Yervoy)

Phòng ngừa ung thư trực tràng

  • Kiểm tra đại trực tràng thường xuyên: Là một trong những cách tốt nhất để phòng tránh ung thư. Polyp tiền ung thư thường không biểu hiện triệu chứng, có thể được tìm thấy qua nội soi đại tràng vài năm trước khi ung thư xâm lấn phát triển
  • Duy trì thói quen ăn uống lành mạnh: Tránh ăn nhiều thịt, dầu mỡ, thức ăn chiên nướng. Hạn chế thức uống có cồn, thuốc lá. Ăn nhiều chất xơ (rau xanh, trái cây)
  • Thường xuyên tập thể dục
Ăn rau củ quả phòng tránh ung thư trực tràng
Ăn rau củ quả phòng tránh ung thư trực tràng

Những câu hỏi thường gặp liên quan đến ung thư trực tràng

Ung thư trực tràng nên ăn gì và kiêng gì?

Người mắc bệnh ung thư đại tràng nên ăn gì?

  • Ăn nhiều rau xanh, hoa quả và chất xơ: giúp cơ thể tăng khả năng thải độc trong quá trình điều trị, đồng thời hạn chế nguy cơ tiến triển của bệnh.
  • Ăn đồ mềm, lỏng, dễ tiêu, chia nhỏ bữa ăn: Đại tràng lúc này đang bị tổn thương nặng nề. Nếu ăn thực phẩm cứng, khó tiêu sẽ khiến cho đại tràng càng tổn thương thêm và cơ thể cũng rất khó hấp thụ. Mặt khác, người bệnh bị ung thư đại tràng thường tiêu hóa kém nên việc chia nhỏ bữa ăn là rất cần thiết.
  • Bổ sung vitamin: Tăng cường vitamin C, D, A giúp tăng cường sức đề kháng tiêu hóa, nâng cao thể trạng cơ thể. Ngoài ra, việc bổ sung canxi và kẽm cũng giúp cho hệ tiêu hóa chống lại các tác nhân gây bệnh khác.
  • Cung cấp nước đầy đủ cho cơ thể: Uống 2-2,5 lít nước mỗi ngày giúp người bệnh hạn chế tình trạng táo bón và mệt mỏi.
  • Ăn các loại ngũ cốc nguyên hạt: Các loại ngũ cốc nguyên hạt như yến mạch, gạo lứt… cung cấp chất xơ, vitamin và khoáng chất quan trọng như: sắt, magie, folate… rất tốt cho sức khỏe của người bị ung thư đại tràng

Bệnh ung thư đại tràng kiêng ăn gì?

  • Hạn chế ăn thịt đỏ (thịt dê, thịt lợn, thịt bò…), thực phẩm chứa nhiều chất béo: Chất béo trong thịt đỏ góp phần làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng, vì vậy, người bệnh nên tránh thực phẩm này.
  • Giảm đồ ngọt và đường: Thực phẩm chứa nhiều đường cung cấp ít dinh dưỡng nhưng lại có hàm lượng calo khá cao làm tăng nguy cơ béo phì.
  • Không ăn thực phẩm muối lên men, đồ ăn sẵn: Lạp xưởng, xúc xích, thịt muối, dưa, cà muối… có chất bảo quản, hàm lượng nitrosamine – thành phần gây ung thư đường tiêu hóa.
  • Hạn chế các chất kích thích: Rượu, bia, thuốc lá, cà phê… có thể làm tổn thương thêm hệ tiêu hóa, người bệnh nên tránh xa.

Ung thư trực tràng có nên mổ không?

  • Phẫu thuật là phương pháp điều trị quan trọng nhất trong ung thư, đặc biệt là ở giai đoạn sớm. Phẫu thuật triệt căn có thể loại bỏ hoàn toàn khối u khi chưa có biểu hiện xâm lấn, di căn. Nếu không thể điều trị triệt căn, phẫu thuật vẫn loại bỏ phần lớn các tế bào ác tính, giảm hiện tượng chèn ép do khối u, tăng thời gian sống thêm và cải thiện chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân.
  • Đối với ung thư đại trực tràng, phẫu thuật gần như là chỉ định bắt buộc ở mọi giai đoạn, bệnh đáp ứng kém với các phương pháp điều trị khác. Do đó, tất cả bệnh nhân sau khi được chẩn đoán cần thực hiện theo chỉ định của bác sĩ, phẫu thuật càng sớm càng tốt nếu được chỉ định. Bên cạnh phẫu thuật, các bác sỹ có thể chỉ định thêm xạ trị hoặc hóa trị liệu hoặc áp dụng đồng thời để hỗ trợ điều trị.

Ung thư trực tràng có nguy hiểm không?

Ung thư đại trực tràng mặc dù có tiên lượng tốt nhưng vẫn là một thể bệnh nguy hiểm nếu không được phát hiện và chữa trị kịp thời.

Ung thư trực tràng có chữa được không?

Nếu phát hiện sớm, bệnh có tỉ lệ chữa khỏi bệnh khá cao. Tỉ lệ sống 5 năm cho bệnh nhân ung thư tại chỗ (không có bất kỳ dấu hiệu ung thư nào ăn lan ra khỏi đại trực tràng: giai đoạn 1, 2a và 2b) của đại tràng và trực tràng lần lượt là 90%, 89%; xâm lấn vùng (ung thư ăn lan ra khỏi thành đại trực tràng tới cấu trúc lân cận hoặc di căn hạch: giai đoạn 2c, 3) là 71% và 70%; di căn xa (gan, phổi, hạch ở xa: giai đoạn 4) là 14% và 15%. Gộp tất cả các giai đoạn, tỉ lệ sống 5 năm của ung thư đại tràng và trực tràng lần lượt là 64% và 67%.

Ung thư trực tràng sống được bao lâu?

Ung thư đại tràng sống được bao lâu còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố như kích thước khối u, tuổi tác, thể trạng bệnh nhân và đặc biệt là giai đoạn tiến triển bệnh. Phát hiện và điều trị bệnh càng sớm, khả năng chữa khỏi càng cao.

Siêu âm có phát hiện ung thư trực tràng?

Siêu âm được đánh giá là kỹ thuật hiện đại, thăm khám không xâm lấn, độ an toàn cao, giúp bác sĩ có thể quan sát và chẩn đoán bệnh một cách chính xác. Phương pháp siêu âm hiện nay được áp dụng rất phổ biến tại các cơ sở y tế, nó giúp bác sĩ có thể phát hiện được nhiều căn bệnh khác nhau. Với câu hỏi siêu âm có phát hiện ung thư đại tràng thì câu trả lời là có.

Ung thư trực tràng có lây nhiễm không?

Cũng như các bệnh ung thư khác, ung thư đại tràng là bệnh không lây nhiễm. Ung thư là sự phát triển không bình thường của tế bào. Khi chúng sản sinh, phân chia và tăng trưởng một cách không kiểm soát trong cơ thể. Ung thư có khả năng khởi nguồn từ bất kỳ một tế bào đơn lẻ nào trong cơ thể. Sau đó các tế bào ung thư tiếp tục sinh sản, tăng trưởng và tạo ra tế bào mới ở các cơ quan, bộ phận trong cơ thể.

Xem thêm một số bài viết liên quan

Nguồn uy tín : https://canets.com/

Cập nhật mới nhất ngày

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here